Đang thực hiện
 
Thứ hai, 30/12/2013, 07:47 GMT+7

Hình ảnh ngựa trong văn hóa Đông - Tây có gì đặc biệt?

Từ cổ chí kim, từ Đông sang Tây, rất nhiều võ tướng, hiệp sĩ luôn được tái hiện dũng mãnh và sinh động trong hình ảnh cưỡi ngựa xông pha trận mạc.

Ngay từ thời xa xưa, ngựa đã là loài vật gắn bó với con người, bởi đó là phương tiện di chuyển chủ yếu thời đó, đồng thời nó cũng loài vật duy nhất được đưa ra chiến trận và có vai trò quan trọng trên sa trường. Ở các nước Phương Tây thì ngựa thuộc cung “Nhân Mã”.

Người ta quan niệm rằng, những chiến binh huyền thoại xưa kia sau khi hoàn thành sứ mệnh của mình thì sẽ bay lên trời, hóa thân thành những chòm sao. Nhân Mã là một trong số những chòm sao được Zeus hóa từ con ngựa mang tên Pegasus khi nó hoàn thành sứ mệnh giúp người anh hùng Hy Lạp Bellerophon đánh bại Chimera.

Với người Phương Đông, con ngựa gắn với những hình ảnh thực tế hơn và xuất phát từ những truyền thuyết có thật trong lịch sử. Nơi đây người ta coi ngựa là biểu tượng của lòng trung thành, sự phóng khoáng, vượt ra khỏi những giới hạn để vươn tới thành công. Dù ở đâu, thì hình ảnh con ngựa cũng là chủ đề đặc sắc trong nghệ thuật và thơ ca. Tuy nhiên, biểu trưng và cách thể hiện về ngựa trong nền văn hóa giữa Phương Đông và Phương Tây luôn chứa đựng nhiều khác biệt.

Hình ảnh ngựa trong văn hóa Đông - Tây có gì đặc biệt?

Nổi tiếng nhất ở các nước phương Tây, chính là điển tích “Con ngựa gỗ thành Troia” của Hy Lạp. Đây chính là con ngựa đã làm nên chiến thắng lịch sử của quân Hy Lạp trong cuộc chiến ròng rã hơn một thập kỷ với quân Troia. Khi cuộc chiến vào giai đoạn căng thẳng nhất, bất phân thắng bại, tiêu tốn không biết bao nhiêu sức người và của ở cả hai phía, thì tướng Odyssey của Hy Lạp đã nghĩ ra một diệu kế.

Chính là dỡ hết tàu lấy gỗ, huy động toàn bộ sức người để đóng thành một con ngựa khổng lồ trong thời gian ngắn. Sau khi hoàn thành, thì đưa hết quân lính vào bên trong rồi đóng lại, chỉ để một người bên ngoài đánh lừa quân Troia rằng quân Hy Lạp đã rút lui, để lại món quà đền bù cho bức tượng Athena bị phá hủy. Quân Troia vội vã tưởng thật, vui mừng đón nhận, rồi mở cổng thành, đưa quân ra kéo con ngựa gỗ khổng lồ vào trong thành.

Sau đó tổ chức tiệc mừng chiến thắng và món quà một cách linh đình suốt ngày đêm, khi quân lính no say, bất ngờ quân Hy Lạp từ trong bụng ngựa gỗ xông ra và tiêu diệt quân Troia, chiếm được thành một cách dễ dàng… Cũng từ đó hình ảnh về ngựa trong quan niệm của người dân Hy Lạp tượng trưng cho vinh quang, chiến thắng và những điều tốt đẹp.

Câu chuyện về trận chiến thành Troia và con ngựa gỗ được nhân dân Hy Lạp lưu truyền từ đời này qua đời khác, nó là một phần không thể thiếu trong lịch sử của đất nước này. Bất cứ ai đặt chân đến Hy Lạp đều mong muốn được đến thăm và trực tiếp nghe kể về điển tích con ngựa gỗ dưới chân thành Troia lịch sử.

Hình ảnh ngựa trong văn hóa Đông - Tây có gì đặc biệt?

Một sự tích khác của Hy Lạp cổ đại chính là có con ngựa nổi tiếng mang tên Pegasus, được các vị thần phái xuống trần gian để giúp người anh hùng Bellerophon đánh bại Chimera. Sau khi hoàn thành sứ mệnh của mình, thần Zeus đã biến ngựa Pegasus thành chòm sao sáng trên bầu trời. Chòm sao đó được đặt tên là “Nhân Mã”.

Đây cũng chính là cung thứ 9 trong 12 cung Hoàng Đạo ở phương Tây. Vì thế với người Hy Lạp thì hình ảnh con ngựa rất thiêng liêng, nó tượng trưng cho cái thiện và những việc nghĩa trong đời sống hàng ngày. Nên người ta cho rằng những người sinh ra trong cung Nhân Mã là những người có khả năng làm việc độc lập, giàu tính sáng tạo, tinh thần, trí lực dồi dào và dễ chạm đến đỉnh cao của sự nghiệp.

Cùng với người dân Hy Lạp, thì một số cư dân Hồi giáo ở Đông Nam Á cũng có những quan niệm tốt đẹp về những chú ngựa. Họ coi đó là biểu tượng của tinh thần tự do, vượt ra mọi ranh giới để hướng đến những điều tốt đẹp trong cuộc sống. Nên tại một số nơi, người dân Hồi giáo coi ngựa là con vật linh thiêng của mỗi gia đình và họ có tục thờ ngựa.

Tuy vậy, trái ngược với thần thoại Hy Lạp, thần thoại của các nước Bắc Âu lại lưu truyền câu chuyện về một con quái vật được coi là ngựa nước, có hình thù giống với hà mã, tên là Kelpie. Kelpie có màu trắng toát, có lông mao, thoạt nhìn giống với bạch mã nên bị nhiều người nhầm tưởng, do đó nó đã đánh lừa được nhiều người, khi cưỡi lên nó sẽ đưa đến vùng nước sâu để ăn thịt.

Trong khi đó, truyện dân gian người Philippines lại kể cho nhau nghe con quái vật người ngựa, tên là Tikbalang, có đầu, chân giống ngựa thường ẩn nấp trong rừng sâu, đêm tối thì ra các bản làng cướp bóc, rình bắt phụ nữ, trẻ em… Những câu chuyện nhuốm màu thần thoại nhưng có tác động không nhỏ đến quan niệm của người dân nơi đây, ở các quốc gia này họ cho rằng ngựa là đại diện cho những thế lực xấu xa, cho những điều không tốt đẹp, cần phải loại bỏ khỏi đời sống. Kết thúc những câu chuyện thường là hình ảnh những con ngựa nước bị tiêu diệt, những quái vật Tikbalang bị con người thu phục, thể hiện quy luật của cái thiện luôn chiến thắng cái ác, những cái xấu sẽ bị đẩy lùi trong xã hội.

Hình ảnh ngựa trong văn hóa Đông - Tây có gì đặc biệt?

Với đặc tính ngựa là loài có sức khỏe bền bỉ, có thể chuyên chở hàng hóa và đi một chặng đường dài không ngừng nghỉ nên theo quan niệm từ cổ xưa, ngựa tượng trưng cho nguyên lý dương trong trời đất. Cùng với bản năng nhạy bén, sung mãn nên ngựa đại diện cho hành Hỏa trong hệ Ngũ hành của tự nhiên. Vì vậy, tại một số quốc gia, ngựa tượng trưng cho hình ảnh của mặt trời đang tỏa sáng và người dân dùng ngựa để hiến tế trong các lễ hội, trong các buổi lễ tạ ơn trời đất khi được vụ mùa bội thu, khi dân chúng vượt qua thiên tai, hỏa hoạn…

Theo quan niệm của người Đông phương, hình ảnh những dũng tướng mang kiếm trên lưng ngựa phi nước đại ra sa trường là biểu tượng của sức mạnh, sự thần tốc và lòng kiêu hãnh. Từ cổ chí kim, từ Đông sang Tây, rất nhiều võ tướng, danh tướng, hiệp sĩ luôn được tái hiện rất dũng mãnh và sinh động trong hình ảnh cưỡi ngựa xông pha trận mạc.

Ở chiến trường, người ta coi trọng vai trò của ngựa sánh ngang với con người. Cùng với các chiến binh, ngựa được coi là “chiến mã”. Người ta nhìn nhận hình ảnh về con ngựa dựa trên nguồn gốc trong lịch sử, những câu chuyện có thật trong truyền thuyết, trong sự hiện hữu của chúng trong thiên nhiên và đời sống hàng ngày. Thường nhật, ngựa gắn bó với con người, giúp thồ hàng, kéo xe, là phương tiện di chuyển ở những vùng khó khăn, hiểm trở….Nên người dân coi đó là biểu tượng của lòng trung thành, sự kiên trì, cần mẫn. Hình ảnh về con ngựa đại diện cho những điều tốt đẹp trong cuộc sống.

Hình ảnh ngựa trong văn hóa Đông - Tây có gì đặc biệt?

Khác với Phương Tây, người Á Đông dùng vòng tròn 12 con giáp để theo bộ lịch. Năm con Ngựa chính là năm Ngọ, đứng sau năm con Rắn, trước năm con Khỉ và đứng thứ 7 trong vị trí 12 con Giáp. Vào đầu năm Ngọ, người dân thường chúc nhau một năm “Mã đáo thành công”, hy vọng mọi công việc trong năm đều diễn ra nhanh chóng và suôn sẻ.

Người dân Trung Quốc vẫn kể cho nhau nghe về con ngựa Xích Thố của Quan Vân Trường. Khi Quan Công mất, con Xích Thố bỏ ăn, nhất định không cho ai cưỡi, cuối cùng nó chọn cái chết để tỏ lòng trung thành với chủ. Vì thế, ở đất nước này, người dân đặc biệt yêu thích hình ảnh con ngựa. Theo quan niệm của người Trung Hoa, những người được sinh ra vào năm Ngọ thì tính tình phóng khoáng, rộng rãi, thông minh, nhanh nhẹn, trung thực và vô cùng cần mẫn.

Ở Việt Nam, câu chuyện nổi tiếng và đặc sắc nhất về con ngựa được lưu truyền trong dân gian chính là con ngựa thần của Thánh Gióng. Bởi trong đời sống tâm linh, Phù Đổng Thiên Vương chính là một trong tứ bất tử. Hình ảnh của con ngựa thần gắn liền với hình ảnh của Thánh tướng được người dân tôn thờ và tưởng nhớ công lao.

Hình ảnh Thánh Gióng cưỡi ngựa thần tung vó bay lên trời biểu trưng cho tinh thần tự do, không khuất phục trước khó khăn luôn vươn lên phía trước. Đây cũng được coi là một trong những biểu tượng của lòng dũng cảm, của ý chí, sự kiên cường và gắn với những chiến công hiển hách của dân tộc Việt trong lịch sử chống giặc ngoại xâm.

Hình ảnh ngựa trong văn hóa Đông - Tây có gì đặc biệt?

Trong điêu khắc, hội họa, hình ảnh những chú ngựa đang phi nước đại cũng được ưa chuộng bởi họ cho rằng đó là biểu trưng cho sức mạnh, cho khí thế và thành công.

Trong thế kỷ 19 và nửa đầu những thập niên của thế kỷ 20, những chiếc xe ngựa cũng trở nên rất gần gũi, thân thuộc với người dân Việt Nam bởi nó là phương tiên đi lại chủ yếu thời kỳ đó. Đặc biệt ở phương Nam, hình ảnh những chiếc xe ngựa đi trên những lối mòn xưa, giữa cánh đồng hoa cúc vàng mênh mông nở rộ đã trở thành nét đẹp rất đặc trưng của mảnh đất miền Tây. Giờ đây, những hình ảnh đó chỉ còn trong hoài niệm, nhưng những chiếc xe ngựa luôn gợi cho người ta nhớ đến dấu ấu của thời gian.

Chủ đề nóng
Tin mới nhất
Vân Trang cười tít mắt 'ngắm' cậu em Yeo Jin Goo
22 phút trước
Vân Trang luôn nhìn Yeo Jin Goo với ánh mắt lấp lánh trong Liên hoan phim Việt Nam tại Hàn Quốc.
'Nữ hoàng khiêu vũ' Thu Thủy lái siêu xe tiền tỷ đi ăn trưa
54 phút trước
Nữ ca sĩ Thu Thủy tự lái siêu xe sang trọng tranh thủ đi ăn trưa cùng với Trung Quân Idol.
Danh sách các smartphone và tablet Galaxy tương thích với smartwatch mới của Samsung
57 phút trước
20 điện thoại và tablet dòng Galaxy của Samsung sẽ tương thích với smartwatch Gear 2, Gear 2 Neo cũng như vòng đeo tay theo dõi sức khỏe Gear Fit.
Thứ năm của bạn (17/4)
58 phút trước
Hôm nay, Cự Giải cần tinh thần thép. Thiên Bình chặt chẽ trong chi tiêu.
Người đàn ông mọc tới 6 núm vú trên cơ thể
2 giờ trước
Trong tổng số 6 núm vú, 2 núm vú nằm ở vị trí cuối cùng của Nic rất nhỏ và khó nhìn thấy do đã bị lông che phủ.
100 phạm nhân bị khởi tố vì kích động gây rối
2 giờ trước
Khi bị cán bộ trại giam nhắc nhở, nhóm phạm nhân đã không chấp hành mà còn đuổi đánh lại, đồng thời kích động gây rối, đập phá tài sản… làm mất an ninh trật tự nghiêm trọng trong phân trại.
Nigeria: Chồng bị 5 vợ 'hãm hiếp' đến chết
2 giờ trước
Một người đàn ông ở Nigeria đã thiệt mạng sau khi bị 5 bà vợ ghen tuông ép quan hệ tình dục liên tục vì ông này quá ưu ái cho bà vợ trẻ nhất.
Bí kíp thoát thân khi tàu thuyền bị chìm giữa biển
2 giờ trước
Những bí kíp nhỏ dưới đây sẽ giúp bạn sống sót khi gặp tai nạn tàu thuyền.
Duỗi tóc thẳng mềm tự nhiên với công thức từ cốt dừa
2 giờ trước
Chỉ cần thực hiện 2 lần/tuần thôi là chúng mình đã có một mái tóc thẳng mà không cần dùng đến hoá chất rồi!
Cư dân mạng chia sẻ hạt mùi miễn phí cho các bà mẹ có con nhỏ
2 giờ trước
Hành động thiết thực này đã và đang làm ấm lòng các bà mẹ trước tình trạng bệnh sởi lan rộng, khi 4 bệnh viện lớn tại Hà Nội đã quá tải bởi bệnh nhi mắc sởi.
Kiều nữ phim Hàn khoe sắc cùng đồng phục học sinh
2 giờ trước
Không ít kiều nữ Hàn từng có cơ hội diện đồng phục trên phim và mỗi người đều gây ấn tượng bởi vẻ đẹp rất riêng.
Tân binh YG bị 'toét còi' vì lý do... không thể vô lý hơn
2 giờ trước
Tân binh YG vừa trở thành nạn nhân mới nhất của những lệnh cấm vô lý từ KBS.
Anera Multimedia 300x250 - Column center News - Vị trí trên thời tiết
Thời tiết
Hà nội
  • Hà Nội
  • TP. Hồ Chí Minh
  • Đà Nẵng
  • Nha Trang
  • Hải Phòng
  • Cần Thơ
Hôm nay
25oC-31oC
Ngày mai
26oC-32oC
Ngày kia
Đang
cập nhật
Cứu sống nữ khách người Nga nghi bị cá biển tấn công
Sau ca phẫu thuật cột sống loại đặc biệt (trên mức đại phẫu) kéo dài 7,5 giờ (từ 22h30 tối 15/4 đến 6h sáng 16/4) tại Bệnh viện Đa khoa tỉnh Khánh Hòa,...
Ngất ngây bộ ảnh cưới 'siêu hot' của đôi bạn trẻ Việt
Bộ ảnh cưới giản dị nhưng lãng mạn của một đôi bạn trẻ đang thu hút được đông đảo sự quan tâm của cộng đồng mạng Việt và giới trẻ Hàn Quốc.
Chiêm ngưỡng nhan sắc hai cô gái 9X xinh đẹp, tài năng
Nổi lên với những bản cover hay những bản rap nổi tiếng, những cô gái trẻ xinh đẹp và tài năng khiến không ít bạn trẻ trầm trồ khen ngợi.
Phản cảm 3 cô gái uốn éo nhảy sexy trong tiệc sinh nhật em bé
Những hình ảnh nhảy sexy đầy khiêu khích của nhóm nhạc chân dài trong bữa tiệc sinh nhật của bé gái một tuổi khiến không ít người bức xúc.
Xúc động clip cô gái xinh đẹp vừa hát vừa khóc xin lỗi người yêu
Đoạn clip ghi lại cảnh cô gái xinh đẹp vừa khóc vừa hát xin lỗi người yêu khiến không ít người rơi nước mắt vì cảm động.
Mâu thuẫn với vợ, cứa rách cổ con trai 6 tuổi
Sau khi ngà ngà hơi men, hắn lớn tiếng chửi vợ và cứa rách cổ con trai 6 tuổi, mặc cho đứa trẻ kêu gào trong đau đớn.