Đang thực hiện
 
Thứ tư, 29/01/2014, 23:59 GMT+7

Những phong tục đẹp khai xuân đầu năm

Viết thơ đầu năm, mừng nhau thêm một tuổi, đi lễ chùa, trồng cây là những phong tục khai xuân... có ý nghĩa cao đẹp đối với người Việt Nam, đem lại sự thiêng liêng và làm giàu đời sống tinh thần.

Khai xuân – khai bút

Ngày xưa chưa có nghệ thuật nhiếp ảnh cũng như các phương tiện lưu giữ hình ảnh, cầm bút chính là cách để mỗi người giữ lại cảm xúc thời gian đón năm mới.

Khai xuân có nghĩa là khai sinh cho mùa xuân mới bằng ngôn ngữ thể hiện qua ngòi bút. Người khai xuân đại diện cho làng xã, công sở, trường học... phải là người có uy tín và thạo văn chương. Khai xuân bằng việc viết ra những câu thơ, câu văn, câu đối chứa đựng giá trị tổng kết của một năm cũng như cảm xúc về các giá trị đó và tiên đoán cho năm mới. Phong tục này hiện nay không còn nhiều vì sự mai một của văn chương.

Khai bút là cấp độ nhỏ hơn của khai xuân. Khai bút thể hiện cảm xúc của mình với mùa xuân, với năm mới một cách trịnh trọng tùy theo sở thích của mỗi người. Ngày xưa, các cụ thường khai bút vào lúc giao thừa, sau công việc cúng lễ trời đất. Đa số bài viết khai bút là thơ, bởi những câu thơ mới khơi gợi được nhiều cảm xúc và vì thế thơ thường đắt hàng vào dịp giao thừa.

Đối với người xưa, việc khai bút được trân trọng lắm. Sáng mồng 1 Tết, con cháu đến nhà để nghe ông đọc thơ Tết với tình cảm ngưỡng mộ. Ngoài việc làm thơ chúc Tết con cháu, các cụ còn viết thơ về cảm xúc mùa xuân rồi tụ họp ở nhà ngang bên đình làng bình thơ, và những bài thơ cứ thế lan tỏa.

Mừng tuổi ở miền Bắc và lì xì ở miền Nam

Mừng tuổi có ba ý nghĩa lớn, trước hết thể hiện mình là người lớn thương yêu trẻ em. Muốn thể hiện là người lớn thì phải có tiền để cho người bé, tức là người lớn mừng tuổi cho em bé. Khi em bé lớn rồi tự kiếm được tiền thì sẵn sàng từ chối tiền mừng tuổi.

Những phong tục đẹp khai xuân đầu năm

Ảnh: Hoàng Hà

Ý nghĩa thứ hai là chúc mừng nhau thêm một tuổi mới, cách mừng tuổi này tạo nên sự kết nối tâm giao giữa những người thân trong nhà, trong làng xã và trong xã hội.

Ý nghĩa thứ ba là mừng thọ, con cháu đến mừng thọ ông bà, nếu ông bà khá giả thì mới lì xì cho con cháu, nếu ông bà nghèo thì mừng tuổi bằng lời chúc, con cháu lúc này ai có tiền thì kính biếu ông bà. Như vậy việc mừng tuổi ông bà có hai giá trị rất rõ đó là giá trị tinh thần và vật chất, trong đó giá trị tinh thần mới là quan trọng.

Đối với miền Nam chỉ có phong tục lì xì, chỉ còn rất ít gia đình giữ được phong tục mừng tuổi. Ngày nay ở miền Bắc, phong tục mừng tuổi vẫn còn nhưng cũng bị biến tướng đi nhiều.

Đi lễ ngày Tết

Ba địa điểm đình, chùa, quán là nơi người miền Bắc chọn để đến lễ ngày Tết, trong đó lễ đình thường dành cho cánh đàn ông, các bé trai, vì đây được xem là việc của làng nước. Trong những năm qua, nhiều ngôi đình đã bị hư hỏng, xuống cấp vì thế việc lễ đình không còn toàn diện như xưa kia.

Lễ quán dành cho phụ nữ và bé gái. Quán thường thờ những nhân vật có công với làng và có những sự tích thiêng liêng.

Riêng lễ chùa chỉ dành cho những người theo Phật giáo và mộ đạo Phật.

Phong tục đi lễ đình, chùa, quán là đời sống tâm linh ngày Tết có từ lâu đời ở nước ta. Ngày nay, chùa khá phát triển vì thế người ta đa phần chỉ còn nghĩ tới đi lễ chùa. Nhất là ở miền Nam, đa phần chưa có đình mà chỉ có chùa, vì thế việc đi lễ đình có khi còn khá xa lạ.

Khai cày - trồng cây

Với người nông dân, khai cày là công việc vô cùng quan trọng. Đường cày đầu xuân thể hiện sức lao động của con người chinh phục đồng ruộng. Chinh phục đồng ruộng là sức sáng tạo của cư dân nông nghiệp Việt Nam - những người làm nên nền văn minh lúa nước. Phong tục khai cày từ lâu đã không còn vì việc cày bằng trâu đã được thay bằng cày máy từ khi công nghiệp phát triển.

Về sau xuất hiện việc khai xuân trồng cây. Chủ tịch Hồ Chí Minh là người khởi động phong trào này. Những năm gần đây, phong tục trồng cây ngày xuân càng được phát triển rộng khắp.

Theo Giáo sư, tiến sĩ Vũ Gia Hiền
Vnexpress

Tin mới nhất
Những kiểu váy liền hoàn hảo cho mùa thu
54 phút trước
Những mẫu váy liền mùa thu tuyệt đẹp đem lại cho bạn gái vẻ đẹp thật nữ tính, dịu dàng.
Buộc hạ tải 2 xe chở gần 100 tấn gỗ
2 giờ trước
Khoảng 1 giờ 30 ngày 1.9, tổ công tác Trạm CSGT Hải Lăng (thuộc Phòng CSGT, Công an tỉnh Quảng Trị) phát hiện xe đầu kéo mang BKS 37C-097.
Cơ hội lớn xuất khẩu vào Nga
2 giờ trước
Mỗi năm Nga chi hàng trăm tỉ USD nhập khẩu hàng nông sản, dệt may, tiêu dùng... Đây là những mặt hàng VN có thế mạnh.
Gần 2.000 tỉ đồng xây dựng quảng trường và công viên khu đô thị mới Thủ Thiêm
2 giờ trước
Ngày 1.9, UBND TP.HCM có tờ trình gửi Thường trực HĐND TP thông qua chủ trương đầu tư dự án xây dựng quảng trường trung tâm (khoảng 20 ha) và công viên bờ sông (khoảng 9 ha) trong khu đô thị mới Thủ...
Bang giao Việt - Mỹ thuở đầu lập nước - Kỳ 4: 'Một người khổ hạnh toàn tâm toàn ý vì nhân dân...'
2 giờ trước
Ngày 4.9.1945, một nhóm OSS mang tên “Biệt đội 404” có mặt tại Sài Gòn với nhiệm vụ hỗ trợ hồi hương tù binh chiến tranh, bảo vệ quyền lợi của Mỹ và thu thập thông tin tình báo ở phía nam Đông...
Phó Thủ tướng chỉ đạo khẩn trương cứu chữa nạn nhân vụ xe khách rơi xuống vực
3 giờ trước
Tối 1. 9, ngay sau khi nhận được thông tin về vụ tai nạn xe khách tại Lào Cai, Phó Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc, Chủ tịch Ủy ban An toàn giao thông Quốc gia đã chỉ đạo các bộ, ngành, địa phương liên...
Xe gặp nạn kinh hoàng ở Sapa là xe chạy chui
3 giờ trước
Theo thông tin mới nhất từ Ban ATGT tỉnh Lào Cai, chiếc xe chở 53 người lao xuống vực ở đoạn đường đèo cách Lào Cai 17 km đã chạy chui lên Sa Pa.
Hà Anh làm giám khảo nhí nhố, Bà Tưng thử làm búp bê đáng yêu
3 giờ trước
Siêu mẫu Hà Anh chụp ảnh nhắng nhít trong giờ giải lao, Bà Tưng chu môi thử làm búp bê đáng yêu nhưng không thành là 2 trong số những bức ảnh đáng chú ý trên Facebook sao 24h qua.
2/9: Đông Nhi nghỉ lễ mừng SN mẹ, Ngọc Hân nghỉ dưỡng ở châu Âu
3 giờ trước
Đông Nhi, Phương Vy, Ngọc Hân, Lâm Vinh Hải,... cùng nhiều sao Việt khác sẽ làm gì trong dịp nghỉ Lễ Quốc khánh 2/9? Cùng báo Đời sống và Pháp luật khám phá nhé!
Thú vị bộ ảnh chân dung mang đến nhiều liên tưởng cho người xem
3 giờ trước
Nếu bạn thay đổi cách nhìn, mọi thứ cũng sẽ thay đổi theo cách của bạn, đó là điều mà tác giả của bộ ảnh “Alienation” muốn nói.
Chủ nhà xe kể lại giây phút kinh hoàng xe khách lao xuống vực Sa Pa
4 giờ trước
Đang di chuyển, bất ngờ chiếc xe gặp đoạn cua gấp, tài xế không làm chủ được tốc độ nên đã đâm vào xe 4 chỗ đi ngược chiều mang BKS Hải Phòng, chủ nhà xe Hoàng Hải nhớ lại.
Những bản tình ca lãng mạn nhất trong các bộ phim Disney
4 giờ trước
Điểm danh những ca khúc soundtrack lãng mạn nhất trong các bộ phim của Disney từ xưa đến nay.
Thời tiết
Hà nội
  • Hà Nội
  • TP. Hồ Chí Minh
  • Đà Nẵng
  • Nha Trang
  • Hải Phòng
  • Cần Thơ
Hôm nay
25oC-31oC
Ngày mai
26oC-32oC
Ngày kia
25oC-30oC
Ảnh đẹp
Ngọc Trinh vai trần gợi cảm dự tiệc cùng đàn em
Ngọc Trinh diện thiết kế khoe đường cong gợi cảm khi góp mặt trong buổi tiệc mừng Tường Vy đoạt ngôi Hoa hậu người Việt Thế giới, mới diễn ra ở Mỹ.
Về đầu trang