Đang thực hiện
 
Thứ tư, 29/01/2014, 23:59 GMT+7

Những phong tục đẹp khai xuân đầu năm

Viết thơ đầu năm, mừng nhau thêm một tuổi, đi lễ chùa, trồng cây là những phong tục khai xuân... có ý nghĩa cao đẹp đối với người Việt Nam, đem lại sự thiêng liêng và làm giàu đời sống tinh thần.

Khai xuân – khai bút

Ngày xưa chưa có nghệ thuật nhiếp ảnh cũng như các phương tiện lưu giữ hình ảnh, cầm bút chính là cách để mỗi người giữ lại cảm xúc thời gian đón năm mới.

Khai xuân có nghĩa là khai sinh cho mùa xuân mới bằng ngôn ngữ thể hiện qua ngòi bút. Người khai xuân đại diện cho làng xã, công sở, trường học... phải là người có uy tín và thạo văn chương. Khai xuân bằng việc viết ra những câu thơ, câu văn, câu đối chứa đựng giá trị tổng kết của một năm cũng như cảm xúc về các giá trị đó và tiên đoán cho năm mới. Phong tục này hiện nay không còn nhiều vì sự mai một của văn chương.

Khai bút là cấp độ nhỏ hơn của khai xuân. Khai bút thể hiện cảm xúc của mình với mùa xuân, với năm mới một cách trịnh trọng tùy theo sở thích của mỗi người. Ngày xưa, các cụ thường khai bút vào lúc giao thừa, sau công việc cúng lễ trời đất. Đa số bài viết khai bút là thơ, bởi những câu thơ mới khơi gợi được nhiều cảm xúc và vì thế thơ thường đắt hàng vào dịp giao thừa.

Đối với người xưa, việc khai bút được trân trọng lắm. Sáng mồng 1 Tết, con cháu đến nhà để nghe ông đọc thơ Tết với tình cảm ngưỡng mộ. Ngoài việc làm thơ chúc Tết con cháu, các cụ còn viết thơ về cảm xúc mùa xuân rồi tụ họp ở nhà ngang bên đình làng bình thơ, và những bài thơ cứ thế lan tỏa.

Mừng tuổi ở miền Bắc và lì xì ở miền Nam

Mừng tuổi có ba ý nghĩa lớn, trước hết thể hiện mình là người lớn thương yêu trẻ em. Muốn thể hiện là người lớn thì phải có tiền để cho người bé, tức là người lớn mừng tuổi cho em bé. Khi em bé lớn rồi tự kiếm được tiền thì sẵn sàng từ chối tiền mừng tuổi.

Những phong tục đẹp khai xuân đầu năm

Ảnh: Hoàng Hà

Ý nghĩa thứ hai là chúc mừng nhau thêm một tuổi mới, cách mừng tuổi này tạo nên sự kết nối tâm giao giữa những người thân trong nhà, trong làng xã và trong xã hội.

Ý nghĩa thứ ba là mừng thọ, con cháu đến mừng thọ ông bà, nếu ông bà khá giả thì mới lì xì cho con cháu, nếu ông bà nghèo thì mừng tuổi bằng lời chúc, con cháu lúc này ai có tiền thì kính biếu ông bà. Như vậy việc mừng tuổi ông bà có hai giá trị rất rõ đó là giá trị tinh thần và vật chất, trong đó giá trị tinh thần mới là quan trọng.

Đối với miền Nam chỉ có phong tục lì xì, chỉ còn rất ít gia đình giữ được phong tục mừng tuổi. Ngày nay ở miền Bắc, phong tục mừng tuổi vẫn còn nhưng cũng bị biến tướng đi nhiều.

Đi lễ ngày Tết

Ba địa điểm đình, chùa, quán là nơi người miền Bắc chọn để đến lễ ngày Tết, trong đó lễ đình thường dành cho cánh đàn ông, các bé trai, vì đây được xem là việc của làng nước. Trong những năm qua, nhiều ngôi đình đã bị hư hỏng, xuống cấp vì thế việc lễ đình không còn toàn diện như xưa kia.

Lễ quán dành cho phụ nữ và bé gái. Quán thường thờ những nhân vật có công với làng và có những sự tích thiêng liêng.

Riêng lễ chùa chỉ dành cho những người theo Phật giáo và mộ đạo Phật.

Phong tục đi lễ đình, chùa, quán là đời sống tâm linh ngày Tết có từ lâu đời ở nước ta. Ngày nay, chùa khá phát triển vì thế người ta đa phần chỉ còn nghĩ tới đi lễ chùa. Nhất là ở miền Nam, đa phần chưa có đình mà chỉ có chùa, vì thế việc đi lễ đình có khi còn khá xa lạ.

Khai cày - trồng cây

Với người nông dân, khai cày là công việc vô cùng quan trọng. Đường cày đầu xuân thể hiện sức lao động của con người chinh phục đồng ruộng. Chinh phục đồng ruộng là sức sáng tạo của cư dân nông nghiệp Việt Nam - những người làm nên nền văn minh lúa nước. Phong tục khai cày từ lâu đã không còn vì việc cày bằng trâu đã được thay bằng cày máy từ khi công nghiệp phát triển.

Về sau xuất hiện việc khai xuân trồng cây. Chủ tịch Hồ Chí Minh là người khởi động phong trào này. Những năm gần đây, phong tục trồng cây ngày xuân càng được phát triển rộng khắp.

Theo Giáo sư, tiến sĩ Vũ Gia Hiền
Vnexpress

Tin mới nhất
Akira Phan tái xuất với 'Không Cùng Quan Điểm'
2 phút trước
Sau một thời gian dài “mất tích” khỏi showbiz, Akira Phan tái xuất bằng single mang tên “Không cùng quan điểm”.
Dân mạng bóc mẽ status tiễn biệt Toàn Shinoda của Hương Tràm
4 phút trước
Hương Tràm đã bị cư dân mạng đồng loạt lên tiếng vì sự “ngu” tiếng anh của mình.
ĐH Tài chính - Quản trị kinh doanh công bố điểm thi
4 phút trước
Hiện tại, diemthi.24h.com.vn đang dẫn đầu về tốc độ cập nhật điểm thi của các trường đại học và cao đẳng trên cả nước.
Truy nã giang hồ vung mã tấu chém khách đang ăn ở nhà hàng
4 phút trước
Ngày 24/7, Công an quận 1, TP.HCM phát lệnh truy nã Nguyễn Văn Đức (còn gọi Đức Cổ Lễ, 31 tuổi, ở Nam Định) và Nguyễn Thế Lâm (40 tuổi, ở Hà Nội) về hành vi Cố ý gây thương tích.
Những nữ Biker 9x 'nên duyên' với xe môtô
5 phút trước
Dù tuổi đời còn rất trẻ và là phái nữ, nhưng các nữ biker dưới đây luôn có một niềm đam mê lớn với những chiếc xe côn tay số gẩy.
Né trạm cân, 6 xe bồn quá tải bị phạt 72 triệu đồng
5 phút trước
6 chiếc xe bồn chở xi măng quá tải, chạy né trạm cân bị lực lượng chức năng tỉnh Hà Tĩnh bắt giữ xử phạt 72 triệu đồng, đồng thời tước giấy phép 2 tháng đối với tài xế vi phạm.
Người mẫu Việt trở lại với trào lưu chụp ảnh nude
6 phút trước
Sau một thời gian lắng xuống vì bộ ảnh nude gây sóng gió của Ngọc Quyên, trào lưu chụp ảnh khỏa thân của người mẫu Việt dường như đang có xu hướng quay trở lại.
Bộ Giáo dục và Đào tạo thu vượt học phí trên 38 tỉ đồng
6 phút trước
Kiểm toán Nhà nước phát hiện Bộ Giáo dục - Đào tạo thu vượt học phí, lệ phí tuyển sinh, học phí sau đại học số tiền rất lớn.
Cư dân mạng khóc, làm thơ tiễn biệt Toàn Shinoda
7 phút trước
Sự ra đi của Toàn Shinoda đã khiến cộng đồng mạng Việt Nam thương tiếc vô hạn. Rất nhiều bạn đã để lại comment trên Facebook của anh để tiễn biệt, trong đó có cả những bài thơ đẫm nước mắt.
Eurowindow tài trợ toàn bộ kính an toàn cường lực cho tàu Cảnh sát biển Việt Nam
7 phút trước
Ngày 24/7/2014, Eurowindow đã chính thức trở thành công ty tài trợ toàn bộ chi phí sản xuất, lắp đặt kính an toàn cường lực cho tàu CSB6006 của Cảnh sát biển Việt Nam.
3 tân thủ khoa Đại học xinh đẹp không kém cạnh hot girl
8 phút trước
Không chỉ học giỏi, mà thủ khoa năm nay của Học viện Báo chí Tuyên truyền, Đại học Ngoại thương và Đại học Kinh tế Quốc dân còn sở hữu ngoại hình xinh xắn không kém cạnh gì các hot girl đình...
Đàn ông có gì để khổ?
11 phút trước
(Văn hóa) - “Những điều em liệt kê không phải là nỗi khổ của đàn ông. Đàn ông có những nỗi khổ riêng mà.
Thời tiết
Hà nội
  • Hà Nội
  • TP. Hồ Chí Minh
  • Đà Nẵng
  • Nha Trang
  • Hải Phòng
  • Cần Thơ
Hôm nay
29oC-36oC
Ngày mai
28oC-34oC
Ngày kia
26oC-33oC
Ái ngại cô gái lột đồ canh giữ cây ATM
Cô gái nhất quyết không chịu mặc quần áo đứng “tử thủ” trước một cây ATM ở ga tàu không cho ai tiến tới sử dụng.
Thi công chốt an ninh đào trúng mộ có vàng
Chiều 24/7, ông Nguyễn Nhị Đoài, Chủ tịch UBND phường Lộc Sơn (TP.Bảo Lộc, Lâm Đồng), cho biết khoảng 10 giờ cùng ngày, trong lúc đang đào móng thi công xây...
Vũng nước gây tai nạn chết người trên Quốc lộ 51
Chiều 24/7, một nam thanh niên bị xe container cán chết trên Quốc lộ 51 (TP. Biên Hòa, Đồng Nai) được cho là do vũng nước nằm trên đường gây họ
Anh Tú và Tuấn Hưng kêu gọi giúp đỡ cô giáo trẻ ung thư
Xúc động và cảm thương cho hoàn cảnh của cô giáo trẻ mắc ung thư và bị bạn trai từng thề non hẹn biển rời bỏ ra đi không một lời giải thích, nhạc sỹ...
Clip: Thanh niên bốc đầu, mài đuôi xe máy trong đêm
Trong đêm tối, thay vì đi cẩn thận để nhìn đường, nam thanh niên còn bốc đầu “diễn xiếc” trên đường.
Sau lá đơn ly hôn, chồng rút dao đâm vợ con rồi tự sát
Sau khi người vợ đặt bút ký vào lá đơn ly hôn, Quang như không tự chủ được mình. Sẵn gần đó có con dao nhọn, hắn nhanh chóng chộp lấy và đâm thẳng vào...
Về đầu trang